Yurt Dışından Araç İthalatında Hukuki Süreç, Vergiler ve Muafiyetler
10 Eylül 2026
Berşan Celal Şavik
Kurucu Avukat
Yurt dışından bir aracın Türkiye'ye getirilmesi, yolcu beraberinde getirilen küçük değerli eşyalardan farklı olarak ayrı bir izin ve vergilendirme rejimine tabidir. Bu yazıda kullanılmış araç ithalatının genel şartlarını, uygulanan vergileri ve yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarına tanınan muafiyet hakkını ele alıyoruz.
Kullanılmış Araç İthalatı Serbest Değildir
Eski, kullanılmış veya yenileştirilmiş araçların ithali Ticaret Bakanlığı'nın iznine tabidir. İthalat işlemi, gümrük beyannamesiyle birlikte ilgili izin belgesinin (0970-TPS-İzin Belgesi) sunulmasını gerektirir. Bu şartın yasal dayanağı Kullanılmış veya Yenileştirilmiş Eşya İthalatına İlişkin Tebliğ'dir (İthalat: 2025/9). İzin alınmadan girişilen bir ithalat talebi gümrükte reddedilir.
Hangi Vergiler Uygulanır?
Standart bir araç ithalatında sırasıyla Gümrük Vergisi (aracın tarife pozisyonuna göre; binek araçlar için 87.03, ticari araçlar için 87.04), Özel Tüketim Vergisi (ÖTV, motor hacmi ve matrah dilimine göre değişir) ve KDV (genel oran %20) uygulanır. ÖTV oranları motor hacmi ve matrah dilimlerine göre kademeli olup sık sık Cumhurbaşkanı Kararı ile güncellenmektedir; bu nedenle işlem öncesinde güncel oranın GİB'in resmi ÖTV oranları sayfasından teyit edilmesi gerekir — bu yazıda kesin bir yüzde verilmemiştir, zira güncelliğini yitirmiş bir oran yanlış bir bütçe planlamasına yol açabilir.
Yurt Dışında Yaşayan Vatandaşlar İçin Muafiyet: Bedelsiz Nakil Vasıtası İthali
4458 sayılı Gümrük Kanunu ve ilgili mevzuat, yurt dışında kesintisiz en az 24 ay ikamet eden (veya son 10 yılda 5 yıl yurt dışında yaşamış olan) Türk vatandaşlarına, kendi araçlarını kesin dönüşte bedelsiz ithalat yoluyla getirme hakkı tanır. 45 güne kadar süren Türkiye ziyaretleri, yurt dışında geçirilen süreden sayılır ve bu hakkı bozmaz.
Bu muafiyetin kapsamı ve şartları şöyledir:
- Muafiyet YALNIZCA Gümrük Vergisi içindir — ÖTV ve KDV bu muafiyet kapsamında değildir, yine tahsil edilir.
- Elden çıkarma yasağı: Araç, getirildiği tarihten itibaren 1 yıl boyunca izinsiz satılamaz, devredilemez veya kiralanamaz; aksi halde muaf tutulan vergiler geriye dönük olarak tahsil edilir.
- Başvuru süresi: İkamet nakil belgesi/kesin dönüş tarihinden itibaren 6 ay içinde başvurulmalıdır.
- Gerekli belgeler arasında teslim-tesellüm belgesi, vukuatlı nüfus kayıt örneği, ilgili dış temsilcilikten alınan ikamet nakil belgesi ve aracın mülkiyet/trafik belgesi bulunur.
Miras Yoluyla Gelen Araçlarda Tam Muafiyet
Yurt dışında vefat eden bir kişiden miras yoluyla Türkiye'ye intikal eden araçlar, bedelsiz ithalattan farklı ve daha geniş bir muafiyetten yararlanır: Gümrük Vergisi, ÖTV ve KDV'nin üçünden birden muaftır. Bu durumda başvuru süresi, veraset ilamının düzenlenmesinden itibaren 24 aydır.
Sık Karşılaşılan Hukuki Sorunlar
- Ticaret Bakanlığı'ndan izin alınmadan başlatılan kullanılmış araç ithalatının gümrükte reddedilmesi.
- Bedelsiz ithalat kapsamında getirilen aracın 1 yıllık elden çıkarma yasağı dolmadan izinsiz satılması sonucu muaf tutulan verginin geriye dönük istenmesi.
- İkamet süresi şartının veya gerekli belgelerin eksik olması nedeniyle muafiyet başvurusunun reddedilmesi.
Sonuç
Araç ithalatında en maliyetli hatalar genellikle işlem başlamadan önce, izin ve muafiyet şartlarının doğru değerlendirilmemesinden kaynaklanır. Özellikle bedelsiz nakil vasıtası ithali gibi süre ve belge şartına sıkı sıkıya bağlı bir muafiyetten yararlanmak isteyenlerin, süreci başlatmadan önce bir avukata danışması, hem zaman hem de vergisel risk açısından önemli bir tedbirdir.
